Welkom bij de
A∴L∴ Georges Beernaerts
Over Ons
In 1962 namen negen leden van de Antwerpse loge Les Elèves de Thémis het initiatief om een nieuwe loge op te richten en noemden haar Georges Beernaerts, naar een gewezen Grootmeester van het Grootoosten van België. Het oprichten van deze nieuwe werkplaats moet in het licht worden gezien van de afsplitsing van de Grootloge van België.
Een groot aantal Vlaamse maçons had zich bij deze nieuwe obediëntie aangesloten. De oprichters van George Beernaerts zagen in het opnieuw gebruiken van de Bijbel een verrechtsing van de vrijmetselarij en vreesden dat de principes van het vrij onderzoek verloren zouden gaan.
In 1960 werd George Beernaerts verkozen tot Grootmeester van het Grootoosten van België. Bij zijn aanstelling gaf hij zijn visie op de toekomst van de vrijmetselarij. Hij zei daarin:
“…de maatschappij evolueert snel en de vrijmetselarij moet mee veranderen, want ze is verouderd en versuft. Ze mag geen conservatief element worden dat zich elke vorm van vrij onderzoek of vooruitstrevende strekking ontzegt...”
De oprichters van Georges Beernaerts lieten zich inspireren door zijn redevoering en namen ze op in hun princiepsverklaring. Ze maakten een eigentijdse versie van de traditionele ritualen en vervingen de Bijbel door de constituties van Anderson, de eerste maçonnieke regelgeving. Ze herleidden de maçonnieke kledij tot een eenvoudig wit schort en schaften het gebruik van de zwaarden af.
De nieuw opgerichte loge wilde rekruteren buiten de klassieke middens als onderwijs, administratie en magistratuur. Ze zocht kunstenaars, arbeiders en lagere bedienden om in te wijden. Een kandidaat-vrijmetselaar moest niet bepaald sterke verbale capaciteiten hebben, maar kon zich op een andere wijze verdienstelijk maken. Door middel van meer informele gesprekken kregen jonge broeders maçonniek onderricht over de gebruiken, de structuur en de symboliek van de vrijmetselarij.
De broeders van Georges Beernaerts vonden ook dat er misverstanden bestonden over de maçonnerie; ze had geen al te best imago. Om dit te herstellen, wilden ze als werkplaats naar buiten treden om zo de ware aard van de vrijmetselarij bekend te maken. De actie om als loge standpunten in de buitenwereld bekend te maken, stootte op verzet. De Achtbare Loge Georges Beernaerts kon niet voor heel de vrijmetselarij spreken en bepaalde meningen veroorzaakten onenigheid binnen de obediëntie. Om hun positie rond het naar buiten treden te verdedigen, werden een veertigtal bouwstukken gegeven om de Vlaamse, Waalse en Brusselse loges te sensibiliseren.
Wanneer Leo Apostel schrijft over vrijmetselarij en de arbeidersbeweging vermeldt hij de bewonderenswaardige poging van de Antwerpse loge Georges Beernaerts om arbeiders in te wijden. Ook in het wikipedia-artikel Vrijmetselarij in België wordt ze vermeld als de meest vooruitstrevende werkplaats op het gebied van stellingname in de media en de verspreiding ervan op het internet.
Onze loge heeft ook een voortrekkersrol gespeeld inzake vrouwenrechten in de vrijmetselarij. Ze was de eerste loge van een mannelijke obediëntie die zusters toeliet op al haar zittingen. Ze lag mee aan de basis van de omvorming van het Grootoosten van België waardoor het zuiver mannelijk karakter van deze obediëntie verlaten werd. Georges Beernaerts besliste dan ook in 2021 dan ook om toe te treden tot de gemengde tak van het Grootoosten.
Georges Beernaerts is dus geen doorsneewerkplaats, ze streeft naar vernieuwing binnen de vrijmetselarij.
Vrijmetselarij in België
Vrijmetselarij zoals we die nu kennen ontstond in 1717 als koepel van vier Londense loges. Mensen met verschillende ideologische achtergronden wilden elkaar ontmoeten in een besloten omgeving. Leden van de burgerij en de adel van verschillende religieuze strekkingen wilden samenwerken en de godsdienstoorlogen achter zich laten. Wat overbleef van de middeleeuwse genootschappen gaven zij een nieuwe inhoud en ze gebruikten hun symbolen en rituelen om onderlinge conflicten te overstijgen.
Ook buiten Groot-Brittannië werden loges opgericht. Een groot deel van de allochtone Amerikanen behoorde tot uit Europa geëmigreerde religieuze minderheden. Zij vonden in het maçonnieke idee van de alles overkoepelende tolerante broederlijkheid hun nationale bestaansreden. In Frankrijk waren de loges voedingsbodem voor de verlichtingsideeën achter de Franse Revolutie.
In de 19de eeuw ontstonden er twee takken. In Engeland beperkten de loges zich tot het inwijden van theïsten. Atheïsten werden uitgesloten. In Frankrijk kreeg men de omgekeerde beweging en werden gelovigen en theïsten geweerd. Dit leidde tot de splitsing van de maçonnieke beweging in een Latijnse en Angelsaksische strekking. In de 20ste eeuw kwam er een verzoeningspoging tussen de Latijnse Grootoostens en de Engelse Grootloges. In verschillende Europese landen werden Grootloges opgericht die de erkenning vroegen door Engeland. Deze erkenning bleef echter uit.
Na de stichting van België groepeerden de bestaande plaatselijke loges zich in het Grootoosten van België. Ze evolueerden naar de Latijnse strekking: je moest niet gelovig zijn om toe te treden, en de aanwezigheid van de Bijbel werd facultatief. Hierdoor verbraken de obediënties (koepels voor loges), die de lijn van de Grootloge van Engeland volgden, de betrekkingen met hun zusterorganisaties in België en Frankrijk. De loges in ons land worden irregulier. België is een van de weinige landen waar de irreguliere vrijmetselarij het overgrote deel van de maçonnieke koek opeist. Het aantal reguliere loges is bijzonder klein.
De loge mengde zich, vroeger meer dan nu, in een aantal politieke en maatschappelijke debatten hoewel vrijmetselaars in de loge in principe niet over politiek praten.
De in 1893 in Frankrijk gestichte gemengde obediëntie Le Droit Humain begon vanaf 1911 ook loges op te richten in België en richt zich reeds sinds de oprichting op mannen én vrouwen.
In 1959 splitsten enkele loges zich af van het Grootoosten en richtten een nieuwe obediëntie op: de Grootloge van België. Zij gebruikten opnieuw de Bijbel en knoopten relaties aan met de Angelsaksische vrijmetselarij. Sinds 1979 is de Reguliere Grootloge van België, afscheuring van de Grootloge, als enige werkzaam onder Angelsaksische erkenning.
In 1981 werd de Vrouwengrootloge van België opgericht die zich uitsluitend tot vrouwen richt.
In 2006 werd het Belgische maçonnieke landschap verrijkt met nog een nieuwe obediëntie: Lithos confederatie van loges. Deze obediëntie streeft naar meer autonomie voor de aangesloten loges.
Communiqués
In de vrijmetselarij staat discretie centraal. Het gebeurt zelden dat een Loge zich publiek uitspreekt of stelling neemt in profane zaken.
Desalniettemin houdt de A∴L∴. Georges Beernaerts eraan het Universele Verklaring van de Rechten van de Mens te onderschrijven, en zich in te spannen dit in woord en daad na te leven.